ایران در راهبرد امنیت ملی ترامپ بین‌ سال‌های ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۵

هدی رؤوف (ایندیپندنت عربی)- تلقی دولت آمریکا از ایران به‌عنوان یک تهدید، یا عدم تلقی آن، را می‌توان در دو راهبرد دولت ترامپ مشاهده کرد، احتمالاً این راهبرد به نوعی به روابط جمهوری اسلامی با کشورهای خلیج فارس بازمی‌گردد.

کاهش تنش در روابط میان آن‌ها باعث شد تهران در مقایسه با تحرکات نظامی اسرائیل پس از «هفت اکتبر» و بمباران قطر به عنوان یک منبع تهدید، کمرنگ‌تری جلوه شود،  از این‌رو، روشن است که مهمترین ارکان هر نظام امنیتی منطقه‌ای در خاورمیانه ناگزیر باید بر ایجاد مبانی و سازوکارهایی برای حل‌وفصل منازعات میان جمهوری اسلامی و همسایگان ایران استوار باشد.

راهبرد امنیت ملی هر کشور بیانگر مجموعه اقدام‌ها و سیاست‌هایی است که بر اساس برداشت آن کشور از منابع تهدید علیه امنیت ملی و منافعش، و شیوه مواجهه با این تهدیدها و تحقق منافع ملی، تدوین می‌شود.

چند روز پیش راهبرد امنیت ملی دولت دونالد ترامپ رئیس‌جمهور آمریکا، منتشر شد. اهمیت این راهبرد از آن‌جا ناشی می‌شود که خطوط اصلی سیاست خارجی آمریکا را بر پایه آنچه تهدیدی برای امنیت ملی خود می‌داند و آنچه منافع اساسی‌اش تلقی می‌کند، ترسیم می‌کند

جمهوری اسلامی به اقتصاد زودتر می‌بازد یا به آمریکا و متحدانش؟

دکتر حسن صبوری پژوهشگر و تحلیلگر مسائل استراتژیک- در دهه‌های اخیر، جمهوری اسلامی ایران با دو تهدید عمده روبه‌رو بوده است: تهدید نظامی از سوی آمریکا و متحدانش و بحران اقتصادی داخلی.

در حالی که جنگ مستقیم با آمریکا و اسرائیل احتمالاً محدود و قابل مدیریت است و رژیم می‌تواند با استفاده از سیستم بازدارندگی و دیپلماسی پنهان از آن اجتناب کند، بحران اقتصادی یک واقعیت غیرقابل انکار و فزاینده است که هر روز پایه‌های حکومت را سست‌تر می‌کند. تجربه تاریخی کشورها مانند شوروی نشان می‌دهد که ناکارآمدی اقتصادی و ناتوانی در تأمین نیازهای اولیه، خطرناک‌ترین عامل فروپاشی یک نظام است و حتی توان نظامی بالا نیز نمی‌تواند جلوی آن را بگیرد.

​ جمهوری اسلامی به اقتصاد زودتر می‌بازد یا به آمریکا و متحدانش؟ برای پاسخ به اینکه جمهوری اسلامی به کدام یک «زودتر» می‌بازد، باید دینامیک هر دو تهدید را بررسی کنیم.

​

 اپوزیسیون «منتظر»، مردم «فرصت‌طلب»

نوشته : حنیف حیدرنژاد 

 شاید در نگاه نخست چنین به نظر برسد که تیتر این مقاله نوعی ارزش‌گذاری یا قضاوت را القا می‌کند. چنین نیست. مطالعه متن نشان خواهد داد که این عنوان نه داوری اخلاقی، بلکه تیتری توصیفی-تحلیلی از یک وضعیت واقعی ‌است.

شناخت و تشریح «وضعیت موجود

در این نوشته از یک فرمول ساده و شناخته‌شده در علوم اجتماعی، سیاست، مدیریت و مدیریت بحران ـبه‌ویژه در آلمانـ استفاده می‌شود: شناخت «وضعیت موجود(Ist-Zustand)».

اصطلاح «Ist-Zustand» در زبان آلمانی به معنای شناخت و فهم «وضعیت فعلی/موجود» است و معمولاً در تقابل با «Soll-Zustand»  به معنای «وضعیت مطلوب یا هدف» به کار می‌رود. این دوگانه، ریشه در سُنت تفکرِ عقلانی و برنامه‌محور آلمانی دارد و از سه حوزه به‌هم‌پیوسته برآمده است:

بودجه نظامی سال ۱۴۰۵؛ طبق معمول به کام سپاه پاسداران، سر ارتش بی‌کلاه ماند

مسعود پزشکیان رئیس دولت، لایحه بودجه ۱۴۴۴ میلیارد تومانی سال ۱۴۰۵ را سه‌شنبه دوم ‌دی‌ماه ۱۴۰۴ به هیات رئیسه مجلس شورای اسلامی ارائه داد. مقامات پیش‌تر گرفته‎ بودند با توجه به وضعیت اضطراری، به ویژه پس از جنگ ۱۲ روزه از اولویت‌های نظام «تقویت توان نظامی» است.

براساس لایحه پیشنهادی دولت در سال ۱۴۰۵، سپاه پاسداران ۲۴۵ هزار میلیارد تومان، فراجا ۱۳۰ هزار میلیارد تومان، وزارت دفاع: ۶۰۲ هزار میلیارد تومان و ارتش ۸۷ هزار میلیارد تومان از بودجه سهم خواهند داشت.

بودجه سپاه پاسداران در سال ۱۴۰۴ حدود ۱۹۶ (همت) بود که این رقم با ۴۹ همت افزایش به ۲۴۵ همت رسیده است. بودجه فراجا نیز در سال ۱۴۰۴ حدود ۱۱۵ همت بود که با ۱۵ همت افزایش به ۱۳۰ همت رسید اما در یک تبعیض آشکار بودجه ارتش فقط حدود ۷ همت افزایش داشته است.

جنگ موشکی دوم میان جمهوری اسلامی و اسرائیل

ولید فارِس (ایندیپندنت عربی)- اگر جنگ موشکی دوم میان جمهوری اسلامی ایران و اسرائیل رخ دهد، از نوعی خواهد بود که منطقه تاکنون مشابه آن را تجربه نکرده است و نتایج آن با هیچ‌یک از جنگ‌های پیشین منطقه قابل مقایسه نخواهد بود. بنابراین بیایید از توان تحلیلی و راهبردی خود برای ترسیم برخی سناریوهای ممکن استفاده کنیم؛ آن هم در نوعی رقابت نسبی با هوش مصنوعی

چندین رویکرد تحلیلی بر آنچه در تابستان گذشته رخ داد تکیه دارد؛ یعنی جنگ ۱۲روزه میان اسرائیل و جمهوری اسلامی، حملات متقابل، نقش آمریکا، میانجی‌گری قطر، و ضربه قاطعی که رئیس‌جمهور دونالد ترامپ به پروژه هسته‌ای جمهوری اسلامی وارد کرد. پرسش اکنون این است: اگر شرایط تازه‌ای برای رویارویی میان این دو رقیب منطقه‌ای انباشته شود، این تقابل چگونه می‌تواند پیش برود، تحرکات مورد انتظار چه خواهد بود و چه کسی پیروز از آن خارج می‌شود؟

در آغاز باید پرسید: اگر چنین سناریویی رخ دهد، چه کسی آغازگر خواهد بود؟ این دشوارترین پرسش است، زیرا چنین فرضی هم‌زمان بر درس‌های گذشته و اهداف آینده بنا می‌شود. از این رو، پرسش نخست درباره توانایی دو طرف در بهره‌گیری از درس‌های جنگ تابستانی است.

نتانیاهو می‌خواهد برای حمله مجدد به رژیم ایران از ترامپ چراغ سبز بگیرد

در آستانه دیدار بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل با دونالد ترامپ رئیس جمهوری أمریکا، منابع اسرائیلی گزارش دادند که اگر نتانیاهو موفق شود چراغ سبز حمله اسرائیل به جمهوری اسلامی را از آمریکا بگیرد، این موضوع در اورشلیم دستاوردی بزرگ تلقی خواهد شد.

«وای نت» ۲۱ دسامبر (۳۰ آذرماه) گزارش داد تنها یک هفته تا دیدار سرنوشت‌ساز میان بنیامین نتانیاهو و دونالد ترامپ  باقی مانده است و این بار مقام‌های اسرائیلی بر این باورند که نتانیاهو با یک مأموریت ‌ویژه‌ی دشوار روبه‌روست.

در آستانه این دیدار، بحث‌ها و رایزنی‌های فشرده‌ای در سطوح عالی سیاسی اسرائیل در جریان است که بر متقاعد کردن ترامپ در موضوعات محوری متمرکز شده‌اند: خلع سلاح حماس و حزب‌الله، مقابله با ایران هنگام افزایش تولید موشک‌های بالستیک، و حفظ برتری کیفی نظامی اسرائیل در منطقه.

کسری بودجه سال آینده هم وجود دارد و از جیب اقشار کم‌درآمد جبران می‌شود

دو روز پس از آنکه وزیر اقتصاد دولت پزشکیان مدعی شد لایحه بودجه ۱۴۰۵ با کسری نزدیک به صفر بسته شده، یک تحلیلگر اقتصادی تأکید کرده که کسری بودجه وجود خواهد داشت و از «جیب ضعیفان جامعه» جبران می‌شود.

غلامرضا تاجگردون رئیس کمیسیون برنامه و بودجه مجلس شورای اسلامی روز دوشنبه اول دی‌ماه ۱۴۰۴ اعلام کرد که لایحه بودجه قرار است فردا از سوی دولت به مجلس شورای اسلامی ارائه شود. غلامرضا تاجگردون همچنین گفته «بر اساس شنیده‌ها، دولت رشد کمی را در بودجه سال آینده پیش‌بینی کرده» و «تلاش دولت این است که اعداد بودجه را به واقعیت نزدیک‌تر کند.

اگر چه هر ساله مقامات دولت مدعی تدوین لایه بودجه‌ای بدون کسری یا با کسری حداقلی هستند اما هر ساله کسری بودجه در حال افزایش است. علی مدنی‌زاده وزیر اقتصاد جمهوری اسلامی نیز دو روز پیش طی سخنانی مدعی شد که «بودجه سال آینده با کسری نزدیک به صفر بسته شده و این موضوع می‌تواند نقش مهمی در کنترل تورم و ثبات اقتصاد کلان ایفا کند.»

او افزوده بود با دستور مسعود پزشکیان «کاهش هزینه‌های زائد دستگاه‌های اجرایی در دستور کار قرار گرفته و در این مسیر، بسیاری از ساختارهای غیرضروری یا در حال جمع‌ شدن هستند یا ادغام می‌شوند. این اقدامات به‌طور جدی هزینه‌های دولت را کاهش خواهد داد.»

شروط جدید آمریکا و موانع جدی توافق هسته‌‎ای: آیا دور دوم جنگ ایران و اسرائیل نزدیک است؟

تهران آگاه است که زمان‌بندی رویارویی نظامی به میزان پیشرفت حاصل‌شده در روابط با واشنگتن بستگی دارد.  رژیم ایران تلاش می‌کند تا در چارچوب مسیرهای متعددی که در پیش گرفته، از رابطه خود با روسیه چه در داخل شورای امنیت و چه از طریق استفاده از رابطه روسیه با اسرائیل، بهره‌برداری کند. زیرا روسیه و چین از کشورهایی هستند که تحریم‌های سازمان ملل علیه تهران را اجرا نخواهند کرد. اما در سطحی گسترده‌تر، تهران و مسکو تلاش می‌کنند تحریم‌های غربی و آمریکاییِ اعمال‌شده علیه خود را دور بزنند.

تا این لحظه، تحول تازه‌ای در خصوص پیشرفت روابط میان واشنگتن و تهران دیده نمی‌شود. مسئله اصلی برای هر دو طرف، دستیابی به توافقی درباره برنامه هسته‌ای است؛ اما برای بازگشت دوباره به مرحله مذاکرات میان دو طرف، شروط آمریکایی و خطوط قرمزی از سوی جمهوری اسلامی وجود دارد که تهران آن‌ها را منافع ملی ثابت خود می‌داند. در میان این دو طرف آمریکایی و ایرانی، ماشین نظامی اسرائیل قرار دارد که با شتاب زمان، رو به سوی تهران حرکت می‌کند.

در دوره‌ای که می‌توان آن را مرحله نخست مذاکرات میان تهران و واشنگتن نامید؛ مرحله‌ای که پنج دور به طول انجامید و با جنگ ۱۲روزه میان جمهوری اسلامی و اسرائیل پایان یافت. مطالبات آمریکا «غنی‌سازی صفر» بود، در حالی که جمهوری اسلامی خواهان حفظ حق غنی‌سازی محدود خود بود. اما در مرحله دوم مذاکرات که تاکنون برگزار نشده و در انتظار موافقت دو طرف است، شروط آمریکا بر مطالبات جدیدی متمرکز شده است: غنی‌سازی صفر اورانیوم، برچیدن شبکه شبه‌نظامیان منطقه‌ای و پذیرش محدودیت‌هایی بر برنامه موشکی جمهوری اسلامی.

هشدار رئیس قوه قضاییه به بانک مرکزی در پی تداوم التهاب در بازار ارز و طلا

ساعاتی پس از آنکه غلامحسین محسنی اژه‌ای صبح روز دوشنبه اول دی‌ماه از ورود نظارتی سازمان بازرسی کل کشور به روند فعالیت بانک مرکزی و نوسانات بازار ارز خبر داد، سخنگوی بانک مرکزی از برنامه جدید این بانک برای مداخله «مستمر و گسترده و سنگین» در بازار ارز خبر داد. همزمان قیمت دلار در بازار ارز ایران از مرز ۱۳۲ هزار تومان عبور کرد و قیمت هر سکه طلا نیز به بیش از ۱۴۴ میلیون تومان رسید.

غلامحسین محسنی اژه‌ای رئیس قوه قضاییه روز دوشنبه اول دی‌ماه در نشست شورای‌ عالی قوه قضاییه از «ورود نظارتی سازمان بازرسی کل کشور به مبحث ارز و نوسانات بازار ارز» خبر داد و گفت «سازمان بازرسی کل کشور حسب تکلیفی که مقرر کرده بودیم به مبحث ارز و نوسانات بازار ارز ورود پیدا کرده است؛ تأکید مؤکد داریم این مقوله که به نحوی از انحاء به مبحث مهار تورم و معیشت مردم مرتبط است، تا آخر پیگیری شود و به هیچ وجه رها نشود.»

غلامحسین محسنی اژه‌ای همچنین در بخش دیگری از سخنانش گفت یکی از وظایف و مسئولیت‌های بانک مرکزی آن است که برنامه‌ریزی و نظارت کند تا تسهیلات به سمت تولید هدایت شود و عادلانه بین تولیدکنندگان توزیع شود؛ این مقوله نیز در زمره مقولات اولویت‌دار است و سازمان بازرسی کل کشور به این مبحث نیز ورود و نظارت ویژه داشته باشد.

فروش گوشت خر و الاغ و اسب؛ در جامعه چه خبر است؟

به گزارش فرارو، قیمت گوشت قرمز بر اساس داده‌های مرکز آمار در آبان ماه نسبت به ماه گذشته‌اش ۵۰.۲ افزایش یافته.

اما چرا این اتفاق افتاد؟ به باور کارشناسان، حذف ارز ترجیحی از گوشت قرمز و تبدیل آن به ارز مبادله‌ای کافی بود تا قیمت گوشت قرمز سر از ناکجاآباد دربیاورد. همین مساله به کاهش سرانه مصرف گوشت در کشور منجر شد.

با صرف‌نظر از قیمت گوشت قرمز، باید به تورم قیمتی کلیه اقلام خوراکی نیز توجه کرد؛ تورمی بالای ۶۴ درصد که زندگی روزمره مردم را با چالش‌های متفاوت مواجه کرده و سفره آنان را خالی‌تر از گذشته ساخته است.

دولت چه کرد؟ برای تقویت عرضه داخلی، واردات گوشت منجمد برزیلی انجام شد؛ اما انگار این تصمیم فرصتی برای متخلفان به وجود آورد تا با راه اندازی کشتارگاه حیوانات تک‌سمی از این طریق درآمد داشته باشند. بنا بر گزارش مهر، در جریان بازرسی از یک واحد صنفی فعال در حوزه تولید و بسته‌بندی گوشت، حدود ۳ تن گوشت غیرمجاز متعلق به حیوانات تک‌سمی، از جمله الاغ و قاطر، کشف شده.

 حذف تلخ میوه و لبنیات از سبد خرید اقشار کم‌درآمد در ایران

افزایش قیمت مواد خوراکی در شرایط ثابت ماندن درآمدهای ناکافی، سبب شده اقشار کم‌درآمد بخشی از مواد خوراکی از جمله لبنیات و میوه را هم از سبد مصرفی خود حذف کنند.

بر اساس آخرین گزارش‌های رسمی و غیررسمی، تورم مواد غذایی در ایران از ابتدای سال تا آذر ۱۴۰۴ بیش از ۵۸ تا ۶۶ درصد بوده است؛ به‌طوری که قیمت میوه، لبنیات، نان و حبوبات رشد دورقمی را تجربه کرده‌اند، در این میان قیمت میوه و خشکبار بیش از ۱۰۸ درصد و لبنیات نزدیک به ۴۹ درصد نسبت به سال قبل افزایش داشته است، رقمی که فشار زیادی بر خانوارها وارد می‌کند.

خبرگزاری «تسنیم» در گزارشی میدانی درباره حذف میوه از سبد خرید خانوارهای کارگری نوشته در میادین میوه و تره‌بار، قیمت بسیاری از میوه‌های پرمصرف مانند سیب و پرتقال به سطوحی رسیده است که خریداران کارگری از خرید آن چشم‌پوشی می‌کنند.

بعد از فرماندهان نیروی زمینی و پدافند ارتش، فرمانده نیروی هوایی نیز برکنار شد

شش ماه پس از جنگ ۱۲ روزه، با حکم علی خامنه‌ای به عنوان فرمانده کل قوا، حمید واحدی فرمانده نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی از مقام خود برکنار و بهمن بهمرد به عنوان جایگزین او منصوب شد.

مراسم تودیع و معارفه فرماندهان سابق و جدید «نهاجا» چهارشنبه ۲۶ آذرماه ۱۴۰۴ با حضور امیر حاتمی فرمانده کل ارتش، سردار محمد شیرازی رئیس دفتر نظامی خامنه‌ای، حیدری جانشین قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیاء، سرتیپ دادرس جانشین فرمانده کل ارتش، حبیب‌الله سیاری رئیس ستاد و معاون هماهنگ کننده ارتش برگزار شد

مذاکره جمهوری اسلامی با روسیه برای تکرار نشدن حمله اسرائیل

شش ماه بعد از جنگ ۱۲ روزه، عباس عراقچی وزیر خارجه جمهوری اسلامی که به مسکو سفر کرده است، روز پنجشنبه ۲۶ آذرماه ۱۴۰۴ با سرگئی لاوروف وزیر خارجه روسیه دیدار کرد.

براساس اظهارات عراقچی و بازتاب آن در رسانه‌ها این دیدار تحت تأثیر تحریم‌های آمریکا، بن‌بست مذاکرات اتمی و احتمال حمله مجدد اسرائیل به ایران قرار داشت. عراقچی در همین دیدار گفت جمهوری اسلامی روی رایزنی با روسیه برای تکرار نشدن حمله اسرائیل حساب می‌کند.

وزیر خارجه جمهوری اسلامی همچنین از لاوروف به دلیل حمایت از ایران در جریان جنگ ۱۲ روزه تشکر کرد. این در حالیست که حتا در داخل ایران شماری از نمایندگان مجلس شورای اسلامی و تحلیلگران و رسانه‌ها به دلیل عدم حمایت روسیه و چین از جمهوری اسلامی در جنگ ۱۲ روزه انتقادهای زیادی را مطرح کردند. حتا اظهارات برخی فرماندهان نظامی هم آشکار بود که  در تهران توقعاتی از روسیه داشتند که عملی نشد.

نه به اعدام: قتل خسرو علیکردی و اعتراضات در مراسم ها و پیامدها ی آن

گزارش مراسم یادبودِ به خون کشیده شده‌ خسرو علی‌کردی؛ بیش از ۱۵ نفر بازداشت شدند

مراسم یادبود خسرو علی‌کردی وکیل دادگستری جانباخته، روز گذشته در شهر مشهد با حضور خودجوش هزاران شهروند برگزار شد. این مراسم با حمله مسلحانه مأموران امنیتی و یگان ضدشورش با خشونت و ضرب‌وجرح مردم همراه شد و تعدادی بازداشت شدند

مراسم یادبود دکتر خسرو علی‌کردی یک هفته پس از جانباختن او در شامگاه ۱۴ آذرماه، روز گذشته در مسجد «غدیر» مشهد برگزار شد. در این مراسم هزاران شهروند به صورت خودجوش حاضر شدند و شعارهایی از جمله «پاینده ایران»، «جاویدشاه»، «ایران که شاه نداره حساب کتاب نداره» و «ای شاه ایران برگرد به ایران سر دادند.

در این مراسم شماری از فعالان سیاسی، مدنی و خانواده‌های دادخواه نیز حضور داشتند. پس از سخنرانی جواد علی‌کردی، برادر خسرو، در میان جمعیت، نرگس محمدی فعال مدنی و برنده جایزه صلح نوبل نیز اقدام به سخنرانی کرد. همزمان با سخنرانی نرگس محمدی نیز جمعیت شعارهای خود از جمله «جاویدشاه» را ادامه دادند.

افزایش بی‌سابقه قیمت‌ها در بازار ارز و طلا همزمان با اجرای طرح بنزین سه نرخی

روز شنبه ۲۲ آذرماه ۱۴۰۴ همزمان با اجرای طرح بنزین سه نرخی و افزایش قیمت هر لیتر بنزین در کارت سوخت اضطراری به پنج هزار تومان، قیمت‌ها در بازار ارز و طلا در ایران با افزایش بی‌سابقه‌ای روبرو شد. قیمت هر دلار آمریکا تا ظهر شنبه به ۱۲۸ هزار و ۶۰۰ و قیمت هر سکه طلا به ۱۳۹ میلیون تومان افزایش یافت.

بازار ارز و طلا آخرین هفته آذرماه را با افزایش پرسرعت قیمت‌ها آغاز کرد. قیمت هر دلار آمریکا با حدود دو هزار تومان افزایش طی چند ساعت به ۱۲۸ هزار و ۶۰۰ تومان رسید.

هر یورو نیز ۱۵۱ هزار و ۴۰ تومان، هر پوند بریتانیا ۱۷۱ هزار و ۹۶۰ تومان، هر لیر ترکیه ۳۰۲۰ تومان و هر درهم امارات ۳۵ هزار و ۲۰۰ تومان معامله شد.

قیمت‌ها در بازار طلا نیز با افزایش روبرو شده بطوریکه قیمت هر سکه کامل طلا به ۱۳۹ میلیون تومان، و هر گرم طلای ۱۸ عیار نیز به قیمت بی‌سابقه ۱۳ میلیون و ۳۱۰ هزار تومان رسیده است.